تفسیر زیارت جامعه کبیره

شرح زیارت جامعه کبیره جلسه بیست و چهار

داستان های امام زمان(عج)-بیت ظهور

شرح زیارت جامعه کبیره

جلسه بیست و چهار


10-وعَناصِرَ الْاَبْرارِ وَدَعائِمَ الْاَخْیارِ،وَساسَةَ الْعِبادِ وَاَرْکانَ الْبِلادِ “سلام برشما…که اصول نیکان و استوانه های خوبان و زمامداران بندگان و پایه و ارکان شهرها هستید.”

معنای لغوی عَناصِرَ الْاَبْرارِ
عناصر جمع عنصر است و عنصر یعنی مایه نخستین هر چیزی.قدمای حکما عناصر را منحصردر چهار چیز می دانستند:آب،خاک،هوا و آتش و اکنون بیش از صد عنصر میشناسند.ابرار جمع بر است و بر یعنی نیک و نیکوکار و بر یعنی نیکی و نیکوکاری.درباره خدا گفته شده است:”إنَّهُ هُوَ الْبَرُّ الرَّحِیمُ؛خداوند نیکوکار مهربان است.(1)

ابرار چه کسانی هستند؟
ابرار کسانی هستند که صفات فاضله در
وجوشان رسوخ پیدا کرده و به حدّ مَلَکه رسیده و صورت باطنی آن ها را تشکیل داده است.چون انسان یک صورت خلقی دارد که همان صورت ظاهری متشکّل از سر و گردن و دست و پا و دیگر اعضاء و جوارح اوست و یک صورت خلقی دارد که متشکل از اخلاق و صفات باطنی او و منشأ اعمال و افعال اوست و از آن تعبیر به «شاکله» هم می شود؛چنان که قرآن کریم می فرماید:”هرکسی برپایه و اساس شاکله اش کار می کند.(2)

اگر آن شاکله اخلاق فاضله و صفات حمیده باشد،اعمال نشأت گرفته از آن،صالح و نیکو خواهد بود وصاحبش بَرّ و در زمره ی ابرار و نیکوکاران محسوب می گردد و اگر آن شاکله اخلاق رذیله و صفات خبیثه باشد، اعمال نشأت گرفته از آن،زشت و ناپسند خواهد بود و فاعلش از اراذل و اشرار به حساب می آید و در این صورت،خَلقاً انسان و خُلقاً حیوان است.درآیات شریفه زیر می خوانیم:”نیکی آن نیست که به سمت مشرق و مغرب بایستد(ظاهر کار ارزشی ندارد)(3) و “نیکی آن است که به خدا و روز جزا ایمان آورید و ایمان در جانتان رسوخ کند و منشأ صدور اعمال صالح گردد.(3)

خواندن مطالب مفید بیشتر
شرح زیارت جامعه کبیره جلسه پانزدهم

مفهوم دقیق عناصرالابرار
عبارت عناصرالابرار افاده ی این مطلب می کند که امامان (ع) عناصر و مایه های نخستین ابرار و نیکوکاران عالم هستند،اعمّ از زمینیان و آسمانیان،از پیامبران و فرشتگان و …؛چرا که الابرار-به اصطلاح-جمع مُحَلّی به الف و لام استغراق است و شامل نیکوکاران از هر قبیل می شود.

یعنی امام (ع) مانند دریا و اقیانوس است و دیگر موجودات صاحب آثار نیک ،همچون نهرها و جوی های روان؛او چون خورشید است و آن ها اشعّه ای از او.این جمله ضمن حدیثی از امام صادق(ع)است:”ما ریشه و پایه تمام خوبی ها هستیم و تمام نیکی ها از فروغ ما (و از شاخه های وجود ما)ست.(4)

شاخ و برگ و میوه ی هردرختی مایه گرفته ریشه ی درخت است.شاکله و صورت باطنی تمام ابرار و دارندگان صفات و افعال نیک تکوّن یافته از شعاع شمس ولایت امام(ع)است.

منابع
1-سوره طور آیه 28
2- سوره اسراء آیه 84
3-سوره بقره آیه 177
4-اصول کافی جلد 8 صفحه 242

آیت الله سید محمد ضیاء آبادی

نوشته‌های مرتبط

شرح زیارت جامعه کبیره جلسه دهم

Montazer

شرح زیارت جامعه کبیره جلسه بیست و ششم

Entezar

شرح زیارت جامعه کبیره جلسه سی

Entezar
بسیار خوش حال می شویم تا با ارسال نظرات ارزشمند خود مجموعه بیت ظهور را در تولید محتوای بهتر یاری نمایید.

هیچ نظری وجود ندارد